ولایات دارالمرز ایران گیلان

رابینو

جعفر خمامی زاده

کتاب قدیمی و نایاب گیلان، ولایت دارالمرز ایران یک اثر گرانسنگ و بسیار ارزشمند از هـ.ل.رابینو میباشد. این کتاب در سال 1357 خورشیدی به فارسی ترجمه و منتشر شده است.

گیلان یکی از سرسبزترین و خوشآبوهواترین مناطق ایران است. این منطقه که در میان کوه البرز و دریای کاسپین قرار دارد، از دیرباز محل رشد و نمو دلیرترین و رشیدترین فرزندان ایران زمین بوده است.

در طول تاریخ، این سرزمین بارها از ایران صیانت کرده و مردمان و اهالی گیلان در مقابل مخاطرات بسیاری که متوجه میهن گردیده است، جان خود را در طبق اخلاص قرار دادهاند.

بدون شک کتاب ارزشمند گیلان، ولایت دارالمرز ایران که رابینو با دقت کمنظیری آن را تحریر کرده است، ما را با جغرافیای تاریخی گیلان به خوبی آشنا میسازد. رابینو در حدود یک قرن پیش به گیلان سفر کرد و مشاهدات خود را مکتوب نمود و این کتاب به نوعی سفرنامه اوست.

..............

در این کتاب نویسنده ابتدا با حدود جغرافیایی گیلان و سپس وجه تسمیه این منطقه سخن را آغاز میکند. در ادامه به معرفی ییلاقها و روستاها و نوع کشاورزی و دامداری بومیان منطقه پرداخته و پس از آن به ذکر اقلیتهای ساکن در گیلان اعم از ترکها و ارمنیها و یهودیها میپردازد. مورد بعدی که در این فصل به آن اشاره شده، یکی مذاهب و ادیان ساکنان گیلان و دیگری وضعیت آبوهوا و پوشش گیاهی و جانوری منطقه است.

فصل دوم اختصاصا به شهر رشت پرداخته شده است. محلهها و بازارها و کاروانسراها و خانهها و پلها و مساجد و امکان متبرکه، به صورت موشکافانه توضیح داده شدهاند.

از فصل سه به بعد به همین ترتیب ما با هر یک از شهرهای استان گیلان آشنا میشویم. این شهرها عبارتند از: گرگانرود، اسالم، طالشدولاب، شاندرمن، ماسال، انزلی، گسکر، فومن، ماسوله، صومعهسرا، تولم، رودبار، شفت، موازی، لشتهنشا، دیلمان، عمارلو، رحمتآباد، رانکوه و لاهیجان. اینها محتویات فصلهای سه تا بیستویک هستند.

اما فصل 22 که آخرین فصل کتای نیز میباشد، به تاریخ گیلان پرداخته است. این فصل تمام تاریخ گیلان از دورترین دوران در دنیای باستان تا دوران میانه و پس از اسلام و معاصر را مورد بحث و بررسی و کندکاو قرار داده است.

کیفیت: مطابق تصاویر